Overslaan en naar de inhoud gaan

Hoe kunnen we u helpen?

  • Laatst bijgewerkt: 16-04-2020

Werkgevers hebben de plicht om voor een veilige en gezonde werkplek te zorgen en een algemene zorgplicht ten opzichte van hun werknemers. Daarnaast hebben werkgevers het recht om hun werknemers instructies te geven en regels op te stellen met betrekking tot de uitvoering van het werk en de goede orde binnen het bedrijf.

Het coronavirus en de verspreiding ervan vormen een potentieel risico voor de gezondheid van werknemers. Bovendien zullen de overheidsmaatregelen om de verspreiding van het virus te controleren, zoals de aanbeveling om thuis te werken en de sluiting van scholen, directe gevolgen hebben voor veel bedrijven.

Om ervoor te zorgen dat zij aan bovengenoemde verplichtingen voldoen, moeten werkgevers op de hoogte zijn van de meest recente richtsnoeren van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieubescherming (RIVM) en de overheid, alsmede de GGD.

Welke maatregelen kunnen/moeten er op het werk worden genomen?

  • De elementaire voorzorgsmaatregelen zijn dat er gezorgd wordt voor handzeep/desinfecterende gel en dat iedereen instructies krijgt over de hygiënevoorschriften (via e-mail, intranet en/of posters), zoals regelmatig handen wassen, de mond en neus met een tissue bedekken bij hoesten of niezen (of in de binnenkant van de elleboog hoesten of niezen) en geen handen geven.
  • Gezien het advies van de overheid inzake social distancing adviseren wij om vergaderingen en bijeenkomsten waarbij persoonlijk contact plaatsvindt, zo veel mogelijk uit te stellen of te schrappen, en te zoeken naar alternatieve communicatiemiddelen, zoals videoconferencing.
  • Wij raden aan om regelmatig een stresstest uit voeren op uw IT-systemen om er zeker van te zijn dat de capaciteit voldoende is nu er meer medewerkers vanuit huis werken (zie hieronder

Hoe zit het met thuiswerken?

  • De regering adviseert om zo veel mogelijk vanuit huis te werken. Dit betekent dat er zo min mogelijk medewerkers op het werk aanwezig mogen zijn en dat thuiswerken zo veel mogelijk moet worden gestimuleerd, tenzij dit niet mogelijk is vanwege de aard van de functie van de medewerker of om redenen van bedrijfscontinuïteit. 
  • Het is goed om medewerkers ook informatie en tips te geven hoe ze op een gezonde en veilige manier vanuit huis kunnen werken. Uw arbodienst kan u helpen bij het opstellen van dergelijke informatie.
  • Een werknemer die vanuit huis werkt, blijft recht hebben op zijn of haar reguliere salaris en andere emolumenten.

Hoe zit het met medewerkers die niet werken?

  • Als een werknemer vanwege zijn of haar functie niet thuis kan werken en weigert naar kantoor te komen, heeft hij of zij in principe geen recht op salaris. De werkgever moet echter kunnen aantonen dat hij in het licht van de verspreiding van het virus de nodige voorzorgsmaatregelen heeft genomen om een veilige en gezonde werkplek te waarborgen. Wij adviseren dat u met de medewerker zijn of haar zorgen bespreekt en probeert samen tot een werkbare oplossing te komen. U kunt de werknemer wellicht onbetaald verlof aanbieden, als dat mogelijk is. 
  • Omdat alle kinderdagverblijven en scholen (tot ten minste 28 april 2020) gesloten zijn, kan het zijn dat een medewerker niet thuis of op kantoor kan werken omdat hij/zij de kinderen moet opvangen. Het beste is om deze situatie met de medewerker te bespreken en samen een oplossing te zoeken. In dit geval kan de werknemer verlof aanvragen en/of kan de werkgever overwegen de werknemer calamiteitenverlof of kort verzuimverlof op grond van de Wet arbeid en zorg (Warzo) toe te kennen. Dit soort verlof is per definitie van korte duur en moet redelijk zijn. Andere opties zijn dat de medewerker vakantiedagen opneemt voor de periode(s) dat hij/zij niet kan werken of dat betaald of onbetaald verlof wordt afgesproken. Een medewerker kan niet gedwongen worden om vakantiedagen op te nemen.
  • Medewerkers die inactief zijn door een tekort aan werk blijven recht houden op hun salaris. In dat geval kan de werkgever in aanmerking komen voor steun in het kader van de Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) (zie hieronder). Anders kan de werkgever de situatie met zijn medewerkers bespreken en kostenbesparende maatregelen voorstellen, waarbij hij een beroep doet op solidariteit en bedrijfscontinuïteit. We wijzen er echter op dat medewerkers niet verplicht zijn akkoord te gaan met kostenbesparende maatregelen.  

Hoe zit het met reisbeperkingen?

  • U hebt het recht om zaken- of dienstreizen te beperken of te annuleren, inclusief onnodige reizen tussen de verschillende kantoren van het bedrijf, en om strengere regels in te stellen voor zakenreizen (bijvoorbeeld alleen met toestemming van de directie).

  • Privéreizen (d.w.z. vakanties) vallen in principe buiten de bevoegdheid van de werkgever. Het huidige regeringsadvies is echter om niet naar het buitenland te reizen, tenzij dat echt nodig is. Gezien dit advies en de algemene risico's kan de werkgever werknemers sterk afraden om te reizen of werknemers vragen om eerst met de directie te overleggen als ze van plan zijn om op reis te gaan.

Hoe zit het met ziekte, temperatuurcontroles en quarantaine?

  • Recente richtlijnen van de Autoriteit Persoonsgegevens kunnen werkgevers helpen bij het bepalen van hun beleid met betrekking tot controles. Wij verwachten dat er binnenkort nadere richtlijnen zullen komen, vanuit de rijksoverheid of vanuit het Europees Comité voor gegevensbescherming (European Data Protection Board - EDPB), gezien de wereldwijde verspreiding van het virus en het feit dat de WHO Covid-19 als pandemie heeft aangemerkt. In principe moeten controles worden uitgevoerd door de arbodienst of de bedrijfsarts. Dit gezegd hebbende, zou een werkgever die controles uitsluitend uitvoert om vast te stellen of medewerkers toegang moeten krijgen tot het pand, zonder dat hij de informatie registreert of documenteert, als argument kunnen aanvoeren dat hij daar een gerechtvaardigd belang bij heeft. Hij is immers verplicht om te zorgen voor een veilige en gezonde werkplek en om de gezondheid van zijn werknemers en de volksgezondheid te beschermen. Het is momenteel echter onduidelijk of een dergelijke aanpak volledig in overeenstemming is met de geldende privacyregels (AVG). Zie voor meer informatie ook het gedeelte over privacy.
  • Werkgevers moeten de meest recente richtlijnen van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de GGD volgen. Werknemers die last hebben van griepachtige verschijnselen, zoals hoesten, kortademigheid of koorts, moeten thuisblijven en contact opnemen met hun huisarts of de bedrijfsarts. 
  • Wanneer een besmetting wordt vastgesteld, is de huisarts of bedrijfsarts op grond van de Wet publieke gezondheid (Wpg) verplicht dit te melden bij de GGD. De medewerker is in principe niet verplicht om de werkgever op de hoogte te stellen van de aard van zijn of haar ziekte en in ieder geval mag de werkgever deze informatie vanwege de AVG-voorschriften niet verwerken. Indien een besmetting wordt bevestigd, is het protocol in Nederland isolatie, contactonderzoek en monitoring van de betreffende persoon. De GGD zal de contacten van de besmette persoon nagaan om de verspreiding van de ziekte zo veel mogelijk te beperken. De GGD zal de werkgever raadplegen om mogelijke maatregelen (quarantaine) te bespreken met betrekking tot andere medewerkers die mogelijk contact hebben gehad met een besmette medewerker.
  • Medewerkers die als gevolg van de overheidsmaatregelen in quarantaine zijn, maar (nog) niet ziek zijn, kunnen worden gevraagd om vanuit huis te werken (indien mogelijk) en houden recht op hun volledige salaris en emolumenten.
  • Medewerkers die wegens ziekte niet kunnen werken, hebben wettelijk recht op 70% van hun loon, met inachtneming van het wettelijke minimumloon en gemaximeerd op 70% van het wettelijke maximum (momenteel € 4.769,34 per maand, dus 70% = € 3.338,54), tenzij de arbeidsovereenkomst of de toepasselijke cao anders bepaalt (bijvoorbeeld 70% of 100% van het volledige salaris van de medewerker, zonder plafond), wat in de praktijk vaak het geval is.

Hoe zit het met financiële compensatie?

  • Op 17 maart 2020 kondigde de Nederlandse regering de Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) aan, een subsidieregeling om de loonkosten te dekken voor bedrijven die hun omzet door de coronacrisis aanzienlijk hebben zien teruglopen (met ten minste 20%). Op 31 maart 2020 is de maatregel gepubliceerd. Werkgevers kunnen deze subsidie aanvragen via een online formulier op de website van het UWV. Aanvragen kunnen worden ingediend vanaf 6 april 2020 tot en met 31 mei 2020. Meer informatie over de voorwaarden van de NOW vindt u hier

Op de hoogte blijven van onze publicaties op het gebied van de juridische gevolgen rondom COVID-19? Meld je dan hier aan. We sturen je dan eens in de week een overzicht met nieuwe artikelen op de website.

Cookie melding

Onze website gebruikt alleen cookies wanneer er video's afgespeeld worden. De video's worden gestreamd vanaf YouTube, een service van Google. Onze website gebruikt geen tracking cookies en/of derde partij cookies als er geen video content afgespeeld wordt. Hier vindt u de privacy/cookie policy voor meer informatie.